Home › Kettingonderhoud

Kettingonderhoud: tien minuten die je honderden euro's schelen

Een vuile, droge ketting kost je enkele watts, maakt herrie en sleept je cassette en kettingbladen mee het graf in. Kettingonderhoud is het simpelste sleutelwerk dat er is, en levert per bestede minuut het meeste op.

Waarom een schone ketting sneller is

Tussen de rollen en pennen van je ketting zit smering. Zodra daar zand en stof in komen, ontstaat er een schuurpasta die met elke omwenteling materiaal wegneemt. Dat kost direct energie — het verschil tussen een verwaarloosde en een goed onderhouden ketting ligt rond de 3 tot 6 watt bij normaal tempo — en indirect veel meer: een uitgelopen ketting vreet zich in je cassette, en die vervang je dan mee.

Reinigen in vijf stappen

• 1. Droog het grofste eraf: een oude doek om de ketting terwijl je de crank achteruit draait haalt al 80% van de troep weg.
• 2. Ontvetten: gebruik een kettingreiniger of een reinigingsbox die je om de ketting klikt. Doe dit boven een bak, niet boven de straat.
• 3. Vergeet de derailleurwieltjes niet: daar zit de dikste laag zwarte pasta. Een kleine borstel of een schroevendraaier met doek werkt goed.
• 4. Volledig laten drogen: smeer nooit op een natte ketting — de olie hecht dan niet in de rollen.
• 5. Smeren: één druppel per rol, terwijl je de crank achteruit draait. Laat het tien tot dertig minuten intrekken en veeg daarna al het overtollige er met een droge doek af.

Die laatste stap slaan de meeste mensen over, en juist die is bepalend. Olie aan de buitenkant van de ketting doet niets behalve stof aantrekken; het werk gebeurt binnenin.

Dry lube, wet lube of wax?

Dry lube is dun, droogt op en trekt weinig vuil aan. Perfect voor droge zomerritten, maar hij spoelt er bij regen snel uit — hersmeer elke 150 tot 250 km. Wet lube blijft plakken en overleeft regen en modder, maar bindt zand en wordt zwart. Gebruik hem in de winter en veeg de buitenkant vaker af. Wax, waarbij je een schoongemaakte ketting in gesmolten wax dompelt, geeft de laagste wrijving en een kurkdroge, schone aandrijving. De prijs is meer werk vooraf: de fabriekssmering moet er volledig af en je hebt een tweede ketting nodig om te rouleren. Voor wie veel kilometers maakt, verdient dat zichzelf terug.

Slijtage meten en op tijd vervangen

Een ketting rekt niet uit, maar de pennen en rollen slijten waardoor hij langer wordt. Meet dit met een kettingmeter van tien tot twintig euro. Vuistregel: vervang bij 0,5% rek voor 11- en 12-speed aandrijvingen, en bij 0,75% voor 10-speed en lager. Doe je dat op tijd, dan gaat je cassette rustig twee tot drie kettingen mee. Wacht je te lang, dan zijn ketting én cassette op — een verschil van €40 tegenover €150. Meer routines vind je in onze onderhoudsgids, en welke ketting bij jouw aandrijving past lees je bij groepsets.

Wat heb je nodig?

Transparantie: links naar Amazon op deze pagina zijn affiliate-links. Koop je iets via zo'n link, dan ontvangen wij een kleine commissie. Jij betaalt hetzelfde en wij kiezen onze aanbevelingen onafhankelijk.

Veelgestelde vragen